…sprawia, że czarna dziura traci masę, no i ostatecznie wyparowuje. A dlaczego masę, skoro to zakrzywienie czasoprzestrzeni? No bo masa i energia to właściwie jest jedno i to samo. A żeby zakrzywić czasoprzestrzeń, potrzebujemy energii, która jest też poniekąd masą. Brzmi dziwnie, no ale tak to właśnie wygląda. Argument sceptyków brzmi następująco. Podczas zapadania się gwiazdy materia staje się niezwykle gorąca i gęsta. Zanim horyzont się zamknie, procesy kwantowe mogą sprawić, że gwiazda wypromieniuje swoją masę tak szybko, że horyzont nigdy nie powstanie. Gwiazda wyparuje zanim stanie się czarną dziurą. Brzmi sensownie. Problem w tym, że dla dużych astrofizycznych obiektów ten efekt jest matematycznie pomijalny. Obliczenia pokazują, że utrata masy przez promieniowanie Hawkinga dla obiektu o masie gwiazdy jest absurdalnie mała w porównaniu do tempa zapadania się grawitacyjnego. To promieniowanie Hawkinga po prostu nie nadąży. Jest to jak próba opr…