…może w ciągu jednego etapu migracji rosnąć nawet o 70% w porównaniu do ptaka podróżującego solo. Nie zdziwi was też zapewne, że nie ma tu zbyt wielu rzeczywistych pomiarów. Trudno byłoby wsadzić taki klucz żurawi po prostu do tunelu aerodynamicznego jeszcze kazać im lecieć. Można jednak szacować wysiłek na podstawie na przykład pulsu tętna. I tak u pelikanów lecących w formacji klucza zaobserwowano tętno niższe o 11% w porównaniu do lotu samotnego pelikana. Tak więc formacja klucza, układ przypominający literę V wynika z tego, że ptaki starają się skorzystać z upłosu generowanego przez osobniki lecące z przodu, unikając jednocześnie downwashu. Dlatego ustawiają się delikatnie za krawędzią skrzydła ptaka, który je poprzedza i unikają latania za innymi ptakami. Tam prądy wirowe spychałyby je w dół. Tut…