…Ale dla fizyka to, co nazywamy pustą przestrzenią, to tętniący życiem plac budowy. Jeśli usuniemy z pudełka wszystkie atomy, całe promieniowanie, każdą cząstkę pyłu to wciąż nie otrzymamy nicości. Zostanie nam czasoprzestrzeń, a ta zgodnie z mechaniką kwantową nigdy nie jest spokojna i pusta. To, co uważamy za próżnie w rzeczywistości w bardzo mikroskali przypomina wrzącą zupę. Fizycy nazywają to fluktuacjami kwantowymi. Nawet w najgłębszej próżni, w każdym ułamku sekundy nieustannie pojawiają się i znikają cząstki wirtualne. Pary cząstka, antycząstka wyskakują z niebytu, pożyczają odrobinę energii od wszechświata, istnieją przez niewyobrażalnie krótki moment, a potem zderzają się ze sobą i anihilują, oddając energię z powrotem. Brzmi to jak jakaś matematyczna abstrakcja albo jakaś szalona hipoteza spisana na serwetce w knajpie. No ale obserwujemy to w laboratoriach. Efekt Kassimira to dowód na to, że próżnia ma swoją energię i wywiera ciśnienie. W eksperymencie z dwoma położonymi bardzo blisko siebie płytkami obserwujemy jak te płytki ostatecznie stykają się ze sobą. Ozn…